Theo quy định mới nhất về lộ trình áp dụng tiêu chuẩn khí thải Euro 5 cho xe ô tô tại Việt Nam là từ ngày 01/01/2022 tất các loại xe ô tô mới phải đạt tiêu chuẩn về phép thử và giới hạn chất gây ô nhiễm có trong khí thải mức 5.
Khác biệt đáng kể về công nghệ
Theo Quyết định số 49/2011 của Thủ tướng (quy định về lộ trình áp dụng tiêu chuẩn khí thải đối với xe ôtô…), từ 01/01/2022, các loại xe ô tô láp ráp, sản xuất trong nước và nhập khẩu mới phải đạt tiêu chuẩn về phép thử và giới hạn chất gây ô nhiễm có trong khí thải mức 5.
Đây là mức cao nhất trong lộ trình đã đề ra, tương ứng với mức Euro 5 trong quy định kỹ thuật của Ủy ban Kinh tế châu Âu của Liên hợp quốc cũng như trong chỉ thị của Liên minh châu Âu về khí thải xe cơ giới sản xuất mới. Hiện tại, từ năm 2017 các xe sản xuất, lắp ráp hoặc nhập khẩu mới phải đạt tiêu chuẩn khí thải tương ứng mức Euro 4.
“Giữa tiêu chuẩn khí thải Euro 4 và Euro 5 có sự khác biệt đáng kể về công nghệ” : Nếu như động cơ ô tô không đạt tiêu chuẩn Euro 4, chỉ cần điều chỉnh, nâng cấp lại linh kiện, xử lý bộ phận xúc tác là có thể đạt được. Còn động cơ đạt tiêu chuẩn khí thải Euro 5 đòi hỏi công nghệ mới, một sản phẩm mới với yêu cầu cao hơn, vượt trội để đạt giới hạn ngưỡng xả thải ít hơn chất gây ô nhiễm”
Tương ứng với đó, yêu cầu về năng lực thử nghiệm khí thải (của đơn vị độc lập với nhà sản xuất, để cấp chứng nhận động cơ đạt chuẩn khí thải Euro 5) cũng có sự khác biệt hẳn, yêu cầu cao hơn so với phép thử (thử đếm hạt ô nhiễm, thử bay hơi…) đối với mức Euro 4.
Ban hành quy chuẩn kỹ thuật quốc gia mức khí thải Euro 5:
Bộ GTVT cho biết, để áp dụng tiêu chuẩn khí thải Euro 5 cần xây dựng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia mức trên và nâng cao năng lực cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ kiểm tra, thử nghiệm, kiểm soát khí thải theo lộ trình.
“Chuẩn khí thải đòi hỏi nhiên liệu dùng cho xe ô tô cũng phải đáp ứng tiêu chuẩn tương ứng. Theo Quyết định số 49 của Thủ tướng, các Bộ KH&CN, Công thương được giao xây dựng, công bố quy chuẩn kỹ thuật về nhiên liệu với chất lượng tương ứng tiêu chuẩn Euro 5 từ 01/01/2021, đảm bảo sản xuất, nhập khẩu và cung ứng nhiên liệu cho xe cơ giới theo đúng quy chuẩn và lộ trình”.
Mới đây, tháng 4-2021, Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải đã có thông tư ban hành quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải mức 5 (Euro 5) đối với ô tô sản xuất, lắp ráp và nhập khẩu mới (QCVN 109:2021/BGTVT).
Mức khí thải Euro 5 không áp dụng khi kiểm tra định kỳ với ô tô đang lưu hành. Với ô tô đang lưu hành áp dụng tiêu chuẩn khí thải theo phương pháp thử nhanh tại các cơ sở đăng kiểm theo quyết định số 16 của Thủ tướng về lộ trình áp dụng tiêu chuẩn khí thải của ô tô tham gia giao thông và ô tô đã qua sử dụng nhập khẩu.
Theo quyết định số 49/2011/QĐ-TTg của Thủ tướng về lộ trình áp dụng tiêu chuẩn khí thải đối với ô tô, mô tô hai bánh sản xuất, lắp ráp và nhập khẩu mới các loại mô tô 2 bánh, ô tô sản xuất, lắp ráp và nhập khẩu mới phải áp dụng tiêu chuẩn khí thải mức 4 từ 1-2-2017. Đến 1-1-2022, các loại ô tô sản xuất, lắp ráp và nhập khẩu mới áp dụng tiêu chuẩn khí thải mức 5.
Theo đại diện Cục Đăng kiểm Việt Nam, ô tô sản xuất hay nhập khẩu mới vào Việt Nam phải đạt tiêu chuẩn khí thải Euro 5 với nhiều tiêu chí khắt khe hơn về khí thải so với mức Euro 4. Để đạt được tiêu chuẩn này, các nhà sản xuất ôtô sẽ phải lắp đặt thiết bị cảm biến khí thải (OBD) để kiểm soát mức khí thải đạt chuẩn Euro 5 như xe bán ở các nước đã thực hiện tiêu chuẩn khí thải Euro 5.
Trước băn khoăn về việc liệu có xảy ra chuyện phải lùi thời hạn áp dụng, như đã xảy ra năm 2017 khi áp dụng chuẩn khí thải Euro 4 đối với xe sử dụng nhiên liệu diesel, đại diện Bộ GTVT cho biết, việc lùi thời hạn trước đây liên quan đến việc nguồn nhiên liệu chưa đáp ứng tiêu chuẩn theo lộ trình.
Tháng 4-2021, Thủ tướng có văn bản giao Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với Bộ Công Thương sớm hoàn thiện và ban hành quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về xăng, nhiên liệu diesel, nhiên liệu sinh học tương ứng với tiêu chuẩn khí thải mức 5. Bộ Công Thương có trách nhiệm chỉ đạo các doanh nghiệp cung ứng xăng, dầu có kế hoạch cung ứng xăng, dầu diesel mức 5 bảo đảm đáp ứng nhu cầu sử dụng và đồng bộ với lộ trình áp dụng tiêu chuẩn khí thải mức 5.
Thị trường xe ô tô Việt Nam sẽ thay đổi thế nào khi áp dụng tiêu chuẩn khí thải Euro 5:
Các hãng xe ô tô như Toyota, Honda, Hyundai, Ford, Suzuki, Isuzu, Mitshubishi, VM Motors… cũng đang lên kế hoạch thay đổi, nâng cấp để đạt tiêu chuẩn khí thải Euro 5 theo đúng lộ trình. Dự báo giá xe ô tô khi đạt tiêu chuẩn khí thải Euro 5 sẽ cao hơn đáng kể so với xe tiêu chuẩn khí thải Euro 4 và một số mẫu xe phải tạm dừng sản xuất để thay thế mẫu mới. Khi đó thời gian dự kiến giao xe sẽ chậm mất khoảng 2-3 tháng khi các hãng phải thay đổi mẫu và kiểm định khí thải mới. Một số đại lý đang đẩy mạnh tồn kho các mẫu xe Euro 4 để trữ hàng bán. Dự báo thị trường xe ô tô Việt Nam sẽ có nhiều biến động trong thời gian tới khi áp dụng tiêu chuẩn khí thải Euro 5.
SUZUKI ĐÀ NẴNG
